Τι είναι τα εκκολπώματα και η εκκολπωμάτωση

Τα εκκολπώματα είναι μικρές προβολές/εξογκώσεις στο τοίχωμα του εντέρου, που μοιάζουν με μικρά σακουλάκια ή τσέπες. Μπορεί να βρίσκονται σε οποιοδήποτε σημείο, αλλά πιο συχνά ανευρίσκονται στο σιγμοειδές κόλον, τμήμα του παχέος εντέρου που βρίσκεται στην περιοχή της αριστερής κάτω κοιλιάς. Η απλή παρουσία εκκολπωμάτων στο έντερο ονομάζεται εκκολπωμάτωση.

Τα εκκολπώματα τις περισσότερες φορές είναι ασυμπτωματικά και ανακαλύπτονται τυχαία στην κολονοσκόπηση ή σε κάποια απεικονιστική εξέταση, π.χ. σε αξονική τομογραφία.

Δεν απαιτούν κάποια θεραπεία, αν δεν παρουσιάσουν κάποια επιπλοκή. Σε ασθενείς με εκκολπώματα συστήνεται η αποφυγή δυσκοιλιότητας, με διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, καλή ενυδάτωση και σωματική δραστηριότητα, ώστε να μειωθεί η πιθανότητα για εκκολπωματίτιδα και επιπλοκές.

Τι είναι η εκκολπωματίτιδα

Εκκολπωματίτιδα είναι η φλεγμονή των εκκολπωμάτων, η οποία μπορεί να είναι ήπια (μη επιπλεγμένη) και να αντιμετωπίζεται συντηρητικά ή σοβαρή (επιπλεγμένη) και να απαιτεί χειρουργική θεραπεία.

Συμπτώματα

• Πόνος, συνήθως στην αριστερή κάτω κοιλιά (στην περιοχή του σιγμοειδούς, που είναι η συχνότερη εντόπιση των εκκολπωμάτων)
• Αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου (δυσκοιλιότητα ή διάρροια)
• Ευαισθησία στην ψηλάφηση της κοιλιάς στην περιοχή της φλεγμονής
• Πιθανόν πυρετός, ναυτία και έμετος

Διάγνωση

• Ιστορικό και κλινική εξέταση
• Εργαστηριακός έλεγχος (δείκτες φλεγμονής)
• Αξονική τομογραφία: αποτελεί την εξέταση εκλογής για επιβεβαίωση της διάγνωσης και εκτίμηση της σοβαρότητας της νόσου
• Η κολονοσκόπηση αποφεύγεται κατά την οξεία φάση της φλεγμονής λόγω αυξημένου κινδύνου διάτρησης του εντέρου. Ωστόσο, συνιστάται να διενεργείται προγραμματισμένα 6–8 εβδομάδες μετά την πλήρη υποχώρηση των συμπτωμάτων, για την επιβεβαίωση της διάγνωσης.

Θεραπεία

Η θεραπεία της εκκολπωματίτιδας εξαρτάται από τη σοβαρότητα της νόσου σε κάθε περίπτωση.

Σε ήπιες περιπτώσεις η θεραπεία συνίσταται στην αντιβιοτική αγωγή, από του στόματος ή ενδοφλέβια ανάλογα με τη βαρύτητα, και υγρή ή ελαφριά δίαιτα.

Η χειρουργική αντιμετώπιση περιορίζεται στις περιπτώσεις της επιπλεγμένης εκκολπωματίτιδας και μπορεί ανάλογα με την περίπτωση να απαιτεί επείγουσα επέμβαση ή να γίνει προγραμματισμένα. Οι ενδείξεις για χειρουργική θεραπεία είναι:

• Διάτρηση εντέρου (επείγουσα επέμβαση)
• Σχηματισμός μεγάλου αποστήματος (συλλογής πύου) που δεν ανταποκρίνεται σε διαδερμική παροχέτευση
• Συχνά επαναλαμβανόμενα επεισόδια εκκολπωματίτιδας, που υποβαθμίζουν την ποιότητα ζωής (προγραμματισμένη επέμβαση)
• Ύπαρξη συριγγίου (παθολογική σύνδεση του εντέρου με άλλα όργανα)
• Σημαντική στένωση του εντέρου

Η επέμβαση συνίσταται στην χειρουργική αφαίρεση του τμήματος του εντέρου που φέρει τα εκκολπώματα (συνήθως σιγμοειδεκτομή) και γίνεται στις πλείστες περιπτώσεις λαπαροσκοπικά.